Paragraaf openbaarheid
Inleiding
In deze paragraaf lichten we toe welke beleidsvoornemens we hebben voor de wet open overheid en leggen verantwoording af van de uitvoering hiervan. We staan hier in deze paragraaf wat uitgebreider bij stil dan in het programma 9. Besturen in verandering van tijden.
Voor de andere actuele ontwikkelingen op het gebied van de bedrijfsvoering verwijzen we naar programma 9. Besturen in verandering van tijden en de paragraaf bedrijfsvoering.
Wet open overheid
De Wet open overheid (Woo) geeft iedereen het recht op informatie over wat de overheid doet. Deze wet heeft als doel om de informatiehuishouding van de overheid te verbeteren én de toegang tot overheidsinformatie te vergroten. Dit gebeurt onder andere door actieve openbaarmaking te stimuleren: de overheid moet uit eigen beweging documenten uit wettelijk vastgestelde categorieën openbaar maken. Daarnaast is het mogelijk om via een Woo-verzoek documenten op te vragen die nog niet actief openbaar zijn gemaakt.
De Woo rust op drie pijlers:
- Passieve openbaarmaking (Woo-verzoek): Sinds 2023 is er een Woo-contactpersoon beschikbaar die vragen van inwoners beantwoordt. Woo-verzoeken kunnen eenvoudig digitaal worden ingediend via een formulier op de website. Alle ontvangen Woo-verzoeken worden gepubliceerd op www.oss.nl/woo.
- Actieve openbaarmaking: Vanaf 2024 moet de overheid 17 categorieën informatie stapsgewijs openbaar maken, zoals voorgeschreven in de Woo. Daarnaast geldt een inspanningsverplichting om ook andere documenten actief te publiceren waar dat mogelijk is. In 2024 zijn de categorieën Organisatie- en bereikbaarheidsgegevens en Raads- en Collegestukken al gepubliceerd. De categorieën Adviezen en Onderzoeken volgen in uiterlijk het eerste kwartaal van 2026. De overige categorieën worden in 2026 en 2027 openbaar gemaakt. We hebben inmiddels aansluiting gevonden bij het centrale zoekplatform van Nederland, de woo-index. Op gemeentelijk niveau is een Gemeentelijke Document Catalogus ingericht, waarmee we relevante documenten publiceren. Daarnaast ondersteunen we teams bij het voldoen aan de regels en planning van de 2e fase van de wet.
- Informatiehuishouding: Goede informatievoorziening is essentieel voor het functioneren van de overheid en voor democratische verantwoording. Daarom werken we aan een stevig fundament voor het beheer en gebruik van informatie. We hebben informatiebeheerplannen opgesteld, deze bevatten zowel de huidige stand van zaken als aanbevelingen voor verbetering. In 2025 zijn deze verder verfijnd en in 2026 zullen we deze weg vervolgen. Tegelijkertijd hebben we het gebruik van M365 uitgebreid en maken we het, waar mogelijk, geschikt als archiefomgeving. Ook richten we steeds meer vakapplicaties hiervoor in. Daarnaast verbeteren we het zaaksysteem en het centrale DMS eDocs, zodat deze beter aansluiten op de informatiearchitectuur en bijdragen aan een samenhangende archiveringsstructuur. Deze doorontwikkeling krijgt in 2026 extra aandacht. Tot slot blijft ook de bewustwording binnen de organisatie over wat werken in het kader van openbaarheid inhoudt, een belangrijk aandachtspunt in de komende jaren.
De gemeente Oss blijft inzetten op transparantie richting inwoners en organisaties. In 2025 hebben wij verdere stappen gezet in het versterken van de openbaarheid van onze informatie, in lijn met de Wet open overheid (Woo).
De middelen die we hebben ontvangen voor de WOO hebben we besteed aan werkzaamheden rondom het aanwijzen van een c ontactpersoon, een anonimiseringstool, een documentportaal en projectleiding.
Actieve openbaarmaking
De verplichting om bepaalde soorten documenten openbaar te maken wordt landelijk gefaseerd ingevoerd.
Voor de eerste groep verplichte documenten voldoet de gemeente sinds eind 2024 volledig aan de landelijke eisen.
Voor de tweede groep documenten, waaronder jaarplannen, jaarverslagen, adviezen en raads- en bestuursstukken, was eind 2025 circa 75% al openbaar gemaakt.
Een deel daarvan is gepubliceerd via het nieuwe gemeentelijke publicatieplatform. Wij verwachten dat de resterende documenten tijdig en volgens de geldende richtlijnen worden toegevoegd.
Passieve openbaarmaking
Naast de actieve publicatie blijft de gemeente Woo-verzoeken behandelen. In 2025 ontving Oss 85 verzoeken om informatie.
- De gemiddelde afhandeltijd bedroeg 5 weken.
- 73 verzoeken zijn binnen de wettelijke termijn afgerond.
- 12 verzoeken vroegen om meer tijd, bijvoorbeeld vanwege complexiteit of omvang.
